ذکر خدا و اخلاق
"قد افلح من تزکّی و ذکر اسم ربه فصلّی "

مزیّن کردن نفس به اخلاق الهی و صفات پسندیده همان ذکر اخلاق است. پاکیزه نمودن نفس از صفات ناپسند و آراسته نمودن آن به فضائل اخلاقی همان ذکر الهی است که انسان را از غفلت رها می کند. صفت رذیله ای چون کبر بود که ابلیس را دچار غفلت کرد و او را از ذکر الهی خارج کرد. خود بزرگ بینی مانع دیدن خدا و سبب دور شدن از اوست و لذا کسی که می خواهد به خدا نزدیک و مقرب او شود و در دائره ذکر الهی وارد گردد باید دل را از کبر پاک کرده و نفس را به تواضع و فروتنی آراسته نماید تا خود را نبیند و تنها خدا را شایسته بزرگی بداند.
محمد بن مسلم از شاگردان امام باقر علیه السلام، فردی ثروتمند و برجسته بود. ایشان به توصیه امام برای پاک کردن نفس از کبر، از مقام اجتماعی خود چشم پوشی کرد و زنبیلی از خرما تهیه و در کنار مسجد کوفه خرما فروشی می کرد. اطرافیانش به او اعتراض کردند که این کار تو مایه رسوایی و ننگ ما است اما محمد بن مسلم می فرمود این کار، امر مولای من است و از آن دست بر نمی دارم. در نهایت او راضی شد تا در مغازه ای مشغول به کار شود تا مراعات بستگانش را هم بنماید . آری این رفتار، همان ذکر الهی و ذکر اخلاقی است که با تواضع و دوری از کبر مایه تقرب محمد بن مسلم گردید.







دیدگاه (0)